Kategoriler
Forex Piyasası

Baz Döviz ve Karşıt Döviz

Forex Piyasasında temellerin döviz ticareti üzerine kurulu olduğundan bahsetmiştik. Yeri gelmişken, baz döviz ve karşıt döviz nedir ve ne anlama gelir anlatalım. Dünya genelinde kabul görmüş bir düşünce vardır; iki kişinin karşılaştığı kötü durumdan iki kişi de sorumludur. Söz gelimi, baz döviz ve karşıt döviz de aynı şekildedir.

Anlamadıysanız biraz daha detaylı anlatalım. İngiliz Sterlini/ABD Doları döviz kuru 2,50 ise 1 İngiliz Sterlini 2,50 ABD dolarına değiştirilir. Eğer ABD doları/Japon Yeni döviz kuru 130 ise, bir ABD doları 130 Japon Yeni ile değiştirilir. Döviz çiftinde belirtilen ilk döviz baz döviz olarak adlandırılırken ikincisi karşıt döviz olarak adlandırılır.

Semboller birbirleriyle yer değiştirebilirler fakat belirli sektör standartları bulunmaktadır. 1999 yılında Euro ilk kez piyasaya çıktığında, Avrupa Merkez Bankası Euro’nun bir baz döviz olması gerektiğini bilfiil şart koşmuştur. Japon Yeni, Kanada Doları ve İsviçre Frangı çoğunlukla karşıt döviz olurken İngiliz Sterlini, Yeni Zelanda ve Avustralya doları gibi, halihazırda veya önceden Krallık altında olan diğer ülkelerin dövizleri de tipik olarak baz dövizdir. Amerikan Doları, ona karşı hangi dövizin belirtildiğine bağlı olarak hem baz hemde karşıt döviz olabilmektedir.

Baz Döviz İngilizce: Base Currency; Karşıt Döviz İngilizce: Quote Currency veya Counter Currency olarak adlandırılabilmektedir.

Kısaca açıklayacak olursak;

Baz Döviz Nedir: Döviz çiftinde yer alan ilk dövize, baz döviz denir.
Karşıt Döviz Nedir: Döviz çiftinde bulunan ikinci dövize karşıt döviz denir.

Kategoriler
Forex Piyasası

CFD (Fark Sözleşmesi) Nedir?

CFD açılımıyla Contract for difference, Türkçe olarak Fark Sözleşmeleri nedir açıklayalım. Contract for difference yani fark sözleşmeleri kısaca CFD olarak ifade edilir. Bizde yazı boyunca çoğu zaman CFD olarak belirteceğiz.

CFD; borsa endeksleri, emtialar, hisse senetleri, pariteler gibi birçok yatırım aracını kapsayan, marjlı yatırım yapılan ve devamında para kazanılan veya para kaybedilen başlı başına bir araçtır. Forex piyasasında CFD; pariteler, emtialar veya hisse senetleri’nde olduğu şekilde belirlenmiş piyasa şart ve kurallarıyla işlem görmektedir. CFD’leri yatırımcılar için cazip kılan en iyi şey, forex piyasasındaki kaldıraç özelliğidir.

CFD yatırım ürünleri forex yatırımcıları tarafından 5 gün 24 saat alınıp satılabilir. Her aracı kurum CFD kontratlarında risk durumlarına göre kaldıraç oranlarını farklı şekillerde belirleyebilmektedir. CFD enstrümanları alınıp satılırken o ürünün gelecekteki fiyatı üzerinden pozisyon açılmaktadır. Yani aslında CFD alım satımı yapan bir yatırımcı fark sözleşmesine konu olan ürüne ya da ürünlere fiziksel olarak sahip değildir ve yalnızca beklentilerini satın almaktadır. Şöyle ki, yatırımcının alacağı ürün gelecekteki fiyatı sözleşmenin konusudur. Fark sözleşmelerinin başlangıç ve bitiş tarihleri bulunur. Vade sonu geldiğindeyse açık işlemler otomatik olarak kapatılır.

CFD’lerde vade sonu gelip çattığında sözleşmeler kapandığındaysa açık olan pozisyonlar yerini yeni sözleşmelere bırakırlar. Taşınan yeni sözleşme aynı büyüklük ve şartlarda geçerli olmak kaidesiyle pozisyonu devam ettirir. Yapılan bu işleme Rollover – Öteleme adı verilmektedir. Kar ve zarar belirlenirken, sözleşme bitimi sonunda sözleşmeye konu olan ilgili ürünün fiyatıyla başlangıç fiyatı arasındaki fark ortaya çıkarılmaktadır.

CFD’lerin çok güzel bir avantajı vardır. Bu da emtia ve borsa endekslerine tek bir araçla yatırım işlemi yapabilme olanağı sağlamasıdır. Ayrıca, düşebilen veya yükselebilen tüm forex piyasaları içerisinde korunma ve diğer kar fırsatlarını değerlendirme seçenekleri sunar.

Açığa satış özelliğine sahip olan CFD’ler, Swap’sız ve komisyonsuz işlemlerdir. Açığa satışın en büyük avantajı düşen piyasalarda kar elde edebilmektedir. Aynı şekilde CFD’ler ile de açığa satış yapılmakta ve düşen ya da düşebilecek piyasalarda kazanç sağlanabilmektedir. Vadeli İşlem Borsalarında işlem gören CFD ürünleri futures sözleşmelerini baz almaktadır. Aynı zamanda Amerikan Doları biriminden kote edilmeyen CFD ürünlerinde zarar-kar sistemler tarafından otomatik olarak dolara çevrilmekte ve platformlarda gösterilmektedir.

Kategoriler
Forex Piyasası

Döviz – Parite Nedir?

Daha önce sizlere forex piyasası ürünleri hakkında kısa bir yazı yazmıştık. Şimdi, bu yazı içerisinde geçen kavramları daha detaylı bir şekilde yazmaya başladık. İlk olarak forex piyasalarında çoğunlukla işlem gören ürünler arasında yer alan paritelere bakacağız.

Parite Nedir?

Parite nedir sorusunu cevaplamakla başlayalım. Diğer yabancı para birimlerinin birbirlerine oranına parite denilmektedir. Bir para biriminin diğer para birimi karşısındaki değeri parite olarak dile getirilmektedir.

Forex piyasalarında genellikle yapılan şey, döviz ticaretidir bunu zaten daha önce belirtmiştik. Bu sebeple pariteler bizim açımızdan önemli. Mesela, EUR (Euro) karşısında JPY (Japon Yeni) alındığında yani EUR/JPY bir paritedir ve bunların birbirleri karşısındaki fiyat aralığı da parite olarak ifade edilmektedir.

Bu piyasalarda genelde döviz ticareti yapılıyor olsa da zamanla yeni ticaret ürünleri eklenmiştir. Örneğin, spot altın ve gümüş işlemleri de yapılabilmektedir. Bazı aracı kurumlar bu ürün çeşitliliğinde işlem yapmayı destekler bazı aracı kurumlarda bu ürünlerle işlem yapmak mümkün olmayabilmektedir. Bu sebeple aracı kurum seçimlerinizi yaparken mutlaka bu uyarıyı da göz önünde bulundurmanızda fayda var.

İlgili: Forex Nedir, Forex ile Nasıl Para Kazanılır?

Forex piyasasında işlem yapılabilecek paritelerin listesini ve döviz kısaltmalarını, aynı zamanda açıklamalarını aşağıda görebilirsiniz.

AUD/CAD Avustralya Doları – Kanada Doları GBP/AUD Pound – Avustralya Doları
AUD/JPY Avustralya Doları – Japon Yeni GBP/CHF Pound – İsviçre Frangı
AUD/USD Avustralya Doları – Amerikan Doları GBP/CAD Pound – Kanada Doları
AUD/CHF Avustralya Doları – İsviçre Frangı GBP/JPY Pound – Japon Yeni
AUD/NZD Avustralya Doları – Yeni Zelanda Doları GBP/NZD Pound – Yeni Zelanda Doları
CHF/JPY İsviçre Frangı – Japon Yeni GBP/USD Pound – Amerikan Doları
CAD/JPY İsviçre Frangı – Japon Yeni NZD/CAD Yeni Zelanda Doları – Amerikan Doları
EUR/CAD Euro – Kanada Doları NZD/USD Yeni Zelanda Doları – Amerikan Doları
EUR/DKK Euro – Danimarka Kronu NZD/JPY Yeni Zelan Doları – Japon Yeni
EUR/JPY Euro – Japon Yeni USD/CHF Amerikan Doları – İsviçre Frangı
EUR/NZD Euro – Yeni Zelanda Doları USD/DKK Amerikan Doları – Danimarka Kronu
EUR/SEK Euro – İsveç Kronu USD/JPY Amerikan Doları – Japon Yeni
EUR/TRY Euro – Türk Lirası USD/NOK Amerikan Doları – Norveç Kronu
EUR/AUD Euro – Avustralya Doları USD/ZAR Amerikan Doları – G. Afrika Randı
EUR/CHF Euro – İsviçre Frangı USD/CAD Amerikan Doları – Kanada Doları
EUR/GBP Euro – Pound USD/MXN Amerikan Doları – Meksika Pezosu
EUR/NOK Euro – Norveç Kronu USD/PLN Amerikan Doları – Polonya Zlotisi
EUR/PLN Euro – Polonya Zlotisi USD/SEK Amerikan Doları – İsveç Kronu
EUR/USD Euro – Amerikan Doları USD/TRY Amerikan Doları – Türk Lirası
XAUUSD Altın/Amerikan Doları XAUEUR Altın/Euro
XAGUSD Gümüş/Dolar
Kategoriler
Borsa Piyasası

Borsa Endeksleri Nedir?

Piyasalara yeni atılan bir yatırımcı adayının temelde en merak ettiği borsa endeksi nedir sorusuna cevap verelim. Tahminen borsa endeksleri denilince herkesin aklına kabaca borsa ve hisse senetleri geliyordur. Bu noktada borsa endekslerinin faaliyet gösterilen sektör şirketlerinin borsalarda işlem gören hisse senetlerinin performanslarını ölçme amacıyla oluşturulan göstergeler olduğunu söyleyebiliriz.

Endeks, birden fazla hisse senedini kapsayan, hisselerin değerlerine göre hesaplanan ve aralarındaki oransal değişimleri gösteren bir göstergedir. Endeksler çoğu zaman içerisinde bulunan hisse senetlerinin sektörlerine göre ayrılmışlardır. Örneğin, hepimizin bildiği NASDAQ 100 Endeksi bilgisayar donanımı ve yazılım sektörüne ait hisse senetlerini içerisinde bulundurmaktadır.

Borsa endekslerini bir sepet olarak düşünürsek, belirli bir sektöre ait toplanan şirket hisseleri bir bütün olarak fiyatlandırılır ve endeks oluşur. Bu sepetin içerisindeki her bir hissenin değeri düşer ya da yükselir. Fakat her bir hisse senedinin fiyatı değil, genel olarak endeksin bir fiyatı oluşur. Aynı şekilde, sepet içerisinde düşen veya yükselen hisse senetleri de endeksin fiyatının düşmesini veya yükselmesini sağlar.

İlgili: Borsa Nedir?

Gerek forex yatırımcıları olsun gerekse de borsa yatırımcıları olsun, her iki grup içinde borsa endeksleri oldukça önemlidir. Bilinen ve en çok işlem yapılan endekslerin başında; ABD’nin en büyük şirketlerinin bulunduğu Dow Jones 30, 500 büyük Amerikan şirketinin hisselerinin bulunduğu S&P 500, İngiltere’nin en büyük 100 şirketinin bulunduğu FTSE 100, Fransa’nın en büyük 40 şirketinin hisselerinin yer aldığı CAC 40, DAX 30, NYSE gibi borsa endeksleri yer alır.

Yukarıdaki borsa endeksleri hakkında verdiğimiz örnekleri okurken fark etmişsinizdir. Her endeksin isim kısaltmasının ardından bir sayı yazdık. Bu sayılar bir borsa endeksinde kaç adet şirketin hisse senedinin bulunduğunu belirtmektedir. Türkiye’de, Borsa İstanbul’da BIST 100 endeksi bulunmaktadır. Artık tahmin edebileceğiniz gibi bu endeks içerisinde 100 şirketin hisse senetleri yer almaktadır.

Kısaca borsa endeksi nedir sorusunun cevabını kendinize şu an itibariyle verebileceğinizi düşünüyoruz. Elbette, bilinen endekslerin yanı sıra birçok farklı endekste mevcuttur. Her bir endeksi uzun uzun sizlere anlatacağız. Endekslere yatırım yapılmadan önce iyi bir analiz gerektiğini unutmayın.

Kategoriler
Borsa Piyasası Emtia Borsası Forex Piyasası

Emtia Ne Demek?

İlk kez duyduğunuz da emtia ne demek diye kendinize sormuş olabilirsiniz. Borsa ve forex piyasasında oldukça önemli bir yeri olan emtia nedir bunu size anlatacağız. Değerli metaller; altın, gümüş ve gıda ürünleri; mısır, buğday gibi mallara emtia denir.

Altın, gümüş, bakır, petrol, buğday, mısır ürünlerinin her biri emtia adını alır. Piyasalarda oldukça geniş işlem hacmine sahip olan bu ürünlerin değeri tüketiciler tarafından belirlenmektedir. Günümüzde teknolojiyi etkin bir şekilde kullanarak yatırımcılar oldukça avantajlı emtia işlemleri gerçekleştirebilmektedirler.

Bu konuyu biraz daha açalım mesela borsada kazanmak için hisse senedi alırken fiyatların yükseleceğini var sayıp alıyoruz. Aynı şekilde forex ile döviz ticareti yaparken de elimizde fiyatının yükseleceğini düşündüğümüz dövizleri bulunduruyoruz. Emtialar içinde durum aynen böyledir. Emtiaların gelecekte fiyatlarının yükseleceğini düşünen yatırımcılar tahminleri doğrultusunda emtia ürünlerini alırlar – satarlar arada yaşanacak fiyat değişikliğinden de kar elde ederler.

Örneğin, petrol çok önemli bir emtia ürünüdür. Petrol fiyatları spekülasyonlardan oldukça fazla düzeyde etkilenebilmektedirler. Aynı zamanda yerel ülke ekonomileri ve küresel çaplı ekonomik hareketler petrolün gün içerisinde hatta çeşitli saatlerde fiyatını değiştirebilmektedir. Bu sebeple yatırımcılar petrol alım satımı yapmayı severler. Elbette, petrol gibi diğer emtia ürünlerinde alım satım yaparken analizleri ve düzenli piyasa takibi yapmayı elden bırakmamanız gerekir.

Emtia ne demek sorularının cevaplarını öğrendiğinizi düşünüyoruz. Şimdi kabaca emtia ürünlerini toparlayalım. Aşağıdaki tabloyu lütfen inceleyin.

Enerji: Ham petrol, Kalorifer yakıtı, Doğalgaz, Benzin
Metaller: Altın, Gümüş, Platin, Bakır
Hayvan: Canlı sığır, Sığır besleyiciliği
Tarım: Mısır, Soya fasulyesi, Buğday, Şeker, Pirinç, Kakao, Kahve, Pamuk

Emtialarda işlem gören dört kategori bulunur. Enerji, Metaller, Hayvan ve Tarım. Bu kategoriler altında alınıp satılabilen emtia ürünleri tablonun sağ tarafında yer almaktadır. Emtia ticaretine örnek verelim, mesela tarım kategorisinden Kakao’nun fiyatını yükseleceğini tahmin ediyoruz, o zaman Kakao alıyor ve fiyatı beklediğimiz seviyeye kadar yükseldiğinde satıyor ve karımızı alıyoruz. Ya da elimizde metal kategorisinde bulunan altın mevcut, fiyatının düşeceğini tahmin ediyoruz; o halde daha fazla zarar etmemek adına altını satıyoruz. Aynı bu şekilde emtia ticareti yapılabilmektedir. Elbette her zaman dediğimiz gibi analiz ve piyasa takibi emtialar için oldukça önemlidir. Teknolojinin gelişmesiyle birlikte piyasa takibi ve analizler pek de zor değil.

Kategoriler
Forex Piyasası

Forex Piyasası Altın İşlemleri ve Saatleri

Altının halen çok geçerli ve kazandıran bir yatırım aracı olduğu ortada. Eskiden olsa altın alım satımı, altın ticareti yapabilmek için televizyonlardan veyahut kuyumculardan altın fiyatlarını öğrenmemiz gerekirdi lakin artık altınla ilgili bilgilere, yorumlara ve değişim grafiklerine dahil kolayca internetten ulaşabiliyoruz.

Altın işlemlerini yapmak da oldukça kolay. Forex piyasalarında altın işlemleri yapmaya başlamak için herhangi bir forex aracı şirketini seçmemiz yeterli. Zaten arama motorlarına altın fiyatları, analizleri yazdığımızda gerekli bilgilere ulaşabiliyoruz. Daha öncesinde sizlere forex de önceleri sadece döviz ticaretinin yapıldığını ve sonrasında pek çok farklı ürünün de bu piyasaya eklendiğini dile getirmiştik. İşte bu ürünlerden önemlileri de emtialar altında ticareti yapılabilen altın. Her yatırımcı altına yatırım yapmayı düşünür ki, bize kalırsa gerçekten tutarlı ve sağlam bir yatırım aracıdır.

Forex Altın İşlem Saatleri

Bir önceki yazılarımızda forex açılış kapanış ve işlem saatleri konusunda piyasasının genel işlem saatlerini anlaşılabilir bir tablo aracılığıyla sizlerle paylaşmıştık. Fakat, altın konusuna hazır değinmişken bir kez de forex de altın işlem saatlerini  buradan yazalım.

Forex üzerinden altın yatırımı yapmak Pazar günü GMT bazında saat 22:00 ile Cuma günü yine GMT dilimi bazında saat 20:00 aralığında işlem yapılabilmektedir.

Altın yatırımı yapmadan önce fiyatların yükseleceğinin tahmin edilmesi durumunda alış, fiyatların düşeceği ihtimaline karşılıksa satış yapılarak kazanç sağlanabilmektedir. Piyasalarda altın yatırımına başlamadan önce piyasa takibi yapmayı, önemli analizleri ve güncel altın yorumlarını incelemeyi unutmamalısınız.

Kategoriler
Forex Piyasası

Forex Piyasasındaki 7 Emir Türü

Forex ile işlem yapmaya başlamadan önce öğrenmeniz gereken önemli konular arasında emir türleri de yer almaktadır. Piyasada genellikle kullanılan 7 emir tipi bulunuyor. Örneğin; Sell limit, Sell Stop, Buy Limit, Buy Stop olarak belirlenen ve açık pozisyonun bulunmadığı zamanlarda kullanılan emir türleri vardır.

Bahsettiğimiz emir tipleri piyasa fiyatlarının tahmin edilen seviyelere gelmesi durumda pozisyon açabilmek için kullanılmaktadır. Vereceğiniz emirlerin aksi belirtilmediği sürece iptal sürecine kadar geçerli olacağını da belirterek, tek tek emir türlerini kısaca açıklayalım.

1. Piyasa Emri: Market Order olarak belirtilen bu emir türü, aktif piyasa fiyatlarından almak veya satmak amacıyla kullanılan emirlerdir.

2. Buy Stop Emir: Piyasalarda hali hazırda işlem görmekte olan fiyatın daha da yukarısında bir fiyatla alış işlemi yapmak için buy stop emir kullanılmaktadır.

3. Buy Limit Emir: Fiyatın anlık seviyeden daha düşük bir seviyeye gelmesi durumunda aktif hale gelebilecek olan alış emirlerine buy limit emir diyoruz.

4. Sell Stop Emri: Forex piyasalarında işlem görmekte olan fiyatların daha da alt seviyesinde bir satış işlemi yapmak için kullanılan emir tipine sell stop emri denilmektedir.

5. Sell Limit Emri: Mevcut fiyatın anlık seviyesinden daha yüksek bir seviyeye gelmesi sebebiyle aktif hale gelecek olan emir türü sell limit olarak açıklanmaktadır.

6. Take Profit Emri: Diğer bir değişle “Karı Al” olan emir tipinde, açık olan işlemin önceden belirlenmiş bir fiyatla kapatılarak kar amacı ile verildiğini belirtelim. Yani bu emir tipi kar amacıyla kullanılmaktadır.

7. Stop Loss Emri: Zararı durmak amacıyla açık olan işlemi daha önceden belirlenmiş bir fiyattan kapatmak için verilen emir tipine stop loss emri diyoruz. Diğer bir değişle Zararı Durdur Emri denilmektedir.

Bu yazımızda forex piyasasında bilmeniz gerek 7 emir tiplerini sizlere kısa açıklamalarla anlatmaya çalıştık. Bu sayfaya belki bir sözlük düşüncesiyle bakabilirsiniz. Gelecek günlerde bu emir türlerini daha detaylı ve uzun bir şekilde sizlere anlatacağımızdan hiç kuşkunuz olmasın.

Kategoriler
Forex Piyasası

Forex Analistlerinin Dolar Hedefi 3.00 TL

Bazı forex şirketi analistleri geçen vadede yaşanan ve doların 2.70 TL seviyesine gelmesinin ardından tutturdukları hedefi revize ederek dolarda yükseliş beklentilerini 2.90 – 3.00 TL seviyesinde açıkladılar. Özellikle, ABD’de işsizlik rakamlarının istenen düzeyde gerileyerek yüzde 5.5 oranında açıklanması ve piyasalarda FED’in faiz artırımına ilişkin endişeler doların değer kazanmasında büyük rol oynadı.

Öte yandan analistler, Türkiye’de yaşanan siyasi durumlar ve çıkabilecek muhtemel sorunlar doların seyrinin daha da yukarı yönlü hareket edeceğini işaret ettiğini belirtiyorlar. Ayrıca, Merkez Bankası (TCBM)’nın dolar kurundaki yükselişi bir türlü düşürememesi, açıklanan işsizlik oranları ve cari açık doların değer kazanması ihtimalini oldukça güçlendireceği düşünülüyor.

İbreler doların yükselişini işaret ederken Forex piyasasında doların değerlendirilebilecek bir fırsat olduğunu söyleyebiliriz. Çünkü, FED’in Haziran ayında faiz artırımına başlaması ve ilerleyen aylarda daha hızlı faiz artıracağı beklentilerinin güçlenmesiyle dolarda değerlenmenin devam etmesi bekleniyor.

Farklı ihtimalleri de göz önünde bulundurmak şart. Eğer beklenen şartlar olursa kurda 3.00 TL seviyesini görmek mümkün lakin seçimler sonrasında ülkemizde atılabilecek olumlu adımlar ve FED’in faiz kararını Eylül sonrasına çekmesi durumunda kurun yeniden 2.50 – 2.55 seviyelerine çekilebileceği de belirtiliyor.

Kategoriler
Borsa Piyasası

Hisse Senedi Analizi Nasıl Yapılır?

Yazımızda teknik hisse senedi analizi yapılırken uygulamanız gereken bazı tavsiyelerde bulunacağız. Borsaya yatırım yapmak günümüzde oldukça kolaylaşsa da uygun hisse senedini ve doğru şirketi yakalayabilmek de günden güne zorlaşmaktadır.

Çok açık bir şekilde söyleyebiliriz ki; günümüzde, kısa dönemde çok para kazanma devri bitti. Artık, hisse senedi alırken çok daha detaylı analizler, incelemeler ve daha derine araştırmalar yapmak gerekiyor. Birçok kaynakta hisse senedi alımının ne kadar basit bir şekilde alınıp satılabildiğiyle ilgili yazılar yazılıyor, bizde yazacağız fakat gelişi güzel, analiz edilmeden alınan her hissenin muhtemel bir kayıpla sonuçlanacağını biliyoruz.  Bu sebeple hisse senetlerinin nasıl kolayca alınıp satılabildiğini yazmadan önce sizlere samimi bir şekilde mutlaka analiz ve araştırma yapmanız gerektiğini söylemek, anlatmak istiyoruz.

İlk yazmaya başladığımız günden bu yana borsaforexnedir.com olarak, farklı amaçlar için değil yatırım ve yatırımcı adayları için yazdığımızı belirtmek istiyoruz. Her zaman samimi bir yaklaşımla sizlere doğru bilgileri ulaştırmaya devam edeceğiz. Tek amacımız doğru bilgilerin, doğru kişilere ulaşabilmesidir…

Yeni Dönemde Hisse Analizi

Eskiden yıllar öncesinde yatırımcılar hisse senetleri alırken, şirketlerin bir zamanlar oldukça popüler olan sermaye, karlar, satışlar ve ihracat gibi kriterlerini göz önünde bulunduruyorlardı. Günümüzdeyse sadece bu kriterler doğru bir şirket veya hisse senedini ortaya çıkarmaya yetmiyor. Artık, yeni göstergeler arasında yer alan kalemler işaret ediliyor. Bu göstergeleri okuyabilmenin yolu da bilanço analizlerinden geçiyor.

Eğer ki, borsa piyasasına girmeye kararlıysanız ve hisse senedi alım satımı yapmak istiyorsanız mutlaka artık biraz da olsa temel analizler yapmanız gerekiyor. Temel analiz yapmaya başlamanın en iyi yolu şirketlerin dönem sonlarında açıkladığı bilanço ve gelir tablolarını incelemektir. Buna hemen başlayın, ilgilendiğiniz şirketin kaynaklarına ulaşın ve bilanço, gelir tablosu gibi bilgilerini inceleyin. Zamanla pratik kazanarak bu konuda ne kadar fazla bilgi sahibi olmaya başladığınızı kendinizde göreceksiniz. Zaten mantıken sağda solda duyulan veya yükselecek gözüyle hisse senetleri almak, kumar oynamaktan farksız olacaktır. Her zaman söylüyoruz, borsa oynanmaz, borsa şans işi değildir. Borsa analiz ve stratejilerle bütünleşik bir yatırım aracıdır. Bunu aklınızdan çıkarmamalısınız.

Temel Hisse Senedi Analizi Nasıl Yapılır?

Her yatırımcı veya yatırımcı adayı temel hisse analizlerini, şirketlerin hangi bilgilerine bakacağını öğrendikten sonra kolayca yapabilir. Biz, aşağıda bir hissenin teknik analizini yaparken hangi bilgilere bakmanız gerektiğini maddeler halinde sizlere anlatacağız.

Fakat anlatmaya başlamadan önce şu soruyu sizlere sormak istiyoruz.

Bir şirket neden vardır ve bir şirketin genel amacı nedir?

Kendinizce bazı cevaplar vermiş olabilirsiniz ama inanıyoruz ki en temel cevabı büyük bir çoğunluğunuz verdi: Para kazanmak. Evet, bir şirketin temel amacı daima para kazanmaktır. Şirketler tamamen nakit yaratmaya odaklanmışlardır ve bizler, şirketlerin gelir tablosu ve bilançodaki kalemlerden faydalanarak nakit yaratıp yaratmadığını ortaya çıkarmalıyız. Bilanço ve gelir tablosu kalemlerinin tümü birbirleriyle ilişkilidir. Hisse senedi temel analizi yaparken ilk bakmamız gereken nokta şirketin uzun vade içerisinde ana faaliyetlerinden para kazanıp kazanmadığıdır. Diğer hiçbir nokta bir şirketin piyasa değerini bundan daha net gösteremiyor.

Şimdi daha da fazla uzatmadan teknik hisse analizi yaparken dikkat etmemiz gereken maddelere bir bakalım.

Gelir tablosunu okumak için;

Satışlar. Bir şirketin asıl varoluşun sebebinin nakit yaratmak olduğunu söylemiştik. Satışlar, analiz edeceğimiz şirket için en temel göstergedir. Satış yapmış mı yapamamış mı bakmamız gerekiyor. Satış yapmışsa nakit de yaratmış demektir.

Satış Maliyetleri. Ekonomik ortamda satış maliyetlerinin nasıl etkilendiğini gösteren satış maliyetleri kalemidir. Hammadde, amortisman, işçi giderleri ve enerji bu kalem içerisinde yer alır. Bir şirketin satış maliyetlerinin ekonomik ortamlarda nasıl şekil aldığını görebilmemiz için bu kalem oldukça önemlidir.

Faaliyet Giderleri. Bu kalem şirketlerin; yönetim, reklam veya pazarlama vb. gibi giderlerini ortaya koymaktadır. Mesela, bir kriz döneminde şirketlerin reklam giderlerine ayırdıkları bütçeler de sınırlı olacaktır. Bu sebeple önemlidir.

FVAÖK. Bu terim, Faiz Amortisman ve Vergi Öncesi Kar demektir. Yukarıda yazdığımız Satışlar, Satış Maliyeti ve Faaliyet Giderleri toplamıyla FVAÖK’a ulaşılıyor. Şirketlerin faaliyet karlarına amortisman ve kıdem tazminatı karşılıkları eklenerek bulunabiliyor. FVAÖK, şirketlerin ana faaliyetlerinden ne kadar gelir elde ettiğini göstermesinden dolayı oldukça önemlidir. Her ne kadar amortismanlar nakit çıkışı gerektirmese de şirketlerin marjlarında daralma yarattığı için bir maliyet kalemidir. Özellikle yabancı yatırımcıların bu göstergeyi çok yakından takip ettikleri bilinmektedir.

Vergi Öncesi Kar. Verilecek vergi miktarı belli değişkenlerin bir fonksiyonudur. Vergi öncesinde kar miktarına bakılması, ortaya çıkan karı daha net bir şekilde ortaya koyabildiğinden dolayı bu kalemde oldukça önemlidir.

Kar. Gelir tablosunda yer alan en mühim kalemlerden biridir. Her zaman karın nakit demek olmadığı göz önünde bulundurularak, şirketlerin nakit gelirlerini görebilmek için mutlaka FVAÖK incelenmelidir.

Diğer Giderler. Borçlu şirketlerin, borçlarından dolayı meydana gelebilecek kur ve faiz giderlerine bakmak önemlidir. Çünkü, yaşanabilecek ani kur oynaklıkları ve faiz dalgalanmaları şirketlerin tüm faaliyet gelirlerini minimum seviyesine çekebilecek ciddi farklılıklara yol açabilmektedir.

Diğer Gelirler. Yukarıdaki diğer finansman giderleri maddesinde ani kur ve faiz değişikliğinin yaşanabileceğini belirtmiştik. Şirket eğer borçluysa bu değişikliklerde olumsuz yönde etkilenebilir fakat şirketin hazine bonosu, mevduat ve döviz gibi ürünlerde yatırımı bulunuyorsa gelebilecek faiz ve kur farklılık gelirleri de bu kalemde gösterilecektir.

Bilanço okumak için;

Nakit ve Hazır Değerler Kalemi. Nakit miktarını görebilmek adına oldukça önemli olan bu kalem, şirketlerin elinde bulunan nakit, repo, Hazine bonosu, döviz gibi ürünleri gösterir.

Ticari Alacaklar ve Stoklar. Aralarında bağlantılı olan ticari alacak ve stoklar oldukça önemli bir göstergedir. Mesela, satışlarını büyük ölçüde artırmış olan bir şirket vadesini uzatmış olabilir. Bu sebeple hisse analizlerinde mutlaka bu kaleme bakılmalıdır.

Finansal Duran Varlıklar. Bu kalem şirketin nakit değişimlerini görebilme açısından önemlidir. Hisse analizlerinden dikkatle incelenmesi gerekir.

Sabit Duran Varlıklar. Şirketin bina, üretim alanı, teçhizatı gibi varlıklarını gösterir. Bu varlıklardaki artışlar ise şirketin yatırım yaptığına işaret eder.

Kısa Vadeli Ticari Borçlar. Bu kalemde şirketin üretim yapabilmek adına veya satış yapma sebebiyle aldığı hammadde ödemelerini hangi vadede yapacağını görebilmeyi sağlamaktadır.

Uzun Vadeli Borçlar. Genellikle şirketin yaptığı veya yapmakta olacağı yatırımı/yatırımları finanse etmek için aldığı borçları gösteren kalemdir.

Sermaye. Şirketin etkinliklerini sürdürebilmesi açısından gerekli sermayeye sahip olması önem arz etmektedir. Bu kalem analiz edilirken, şirketin borçlanırken sermaye tutarını geçmemesine bakılması gerekir. Eğer şirket, borçlanırken sermaye miktarını geçerse bu durum risk oluşturabilmektedir.

Hisse Senedi Analizinde Sonuç

Yukarıda sizlere, temel hisse senedi analizi yapmanız için mutlaka bakmanız gereken kalemleri tek tek yazdık. Şimdi kısaca bu başlık altında toparlayalım. Yazdığımız tüm kalemlere baktıktan sonra, incelediğiniz şirketin nakit akım tablosunu çıkarın. Mutlaka FVAÖK ile başlayın. FVAÖK kaleminden o yıl içerisinde ödenen vergi ve işletme sermayesinde geliri çıkarın. Bunun için de ticari alacaklar, stoklar ve kısa vadeli ticari borçlarda bulunan değişimleri toplamanız gerekiyor.

Daha sonrasında finansman gelir ve giderleri ortaya çıkarın. Dönem içinde yapılan finansal duran varlık ve sabit duran varlık yatırımlarını da buraya ekleyin. Eğer şirkette temettü dağıtılmışsa bunu toplamdan çıkarmanız gerektiğini unutmayın. Eğer şirket nakit sermaye artırımı yapmışsa da eklemeyi unutmayın.

Tüm bu işlemlerin ardından sonuç olarak nakit akışı adında bir kalem bulacaksınız. Bulacağınız kalem şirketin o yıl içerisindeki nakit ve hazır değerlerindeki ve mali borçlarındaki net değişimi gösterecektir. Hisse senedi analizi yaparken öncesinde de yazdığımız gibi şirketin nakit yaratıp, yaratmadığına bakın. Bu analiz hangi hisse senedi alınır hangi hisse senedi alınmaz ortaya çıkaracaktır.

Kategoriler
Para Durumu Yatırım Araçları

Yatırım Öncesi Kuralları 6 Tavsiye

Biliyorsunuz ki, burada sadece iki yatırım aracı üzerine yazılar yazıyoruz. Konu dışına çıkmamak kaidesiyle sizlere bahsettiğimiz temel yatırım araçları ve alt ürünleri içinde yayınlar hazırlamaya devam ediyoruz. Bugün ki yazımızda yatırım öncesi kuralları diye bir şey olduğunu fark ettik. Bu kurallar hiç yazıya dökülmemiş ama sadece nedense her birimizin aklının bir köşesinde duruyor. Hep derler ya, “Söz uçar, yazı kalır” diye, işte bu kez aşağıdaki yatırım kurallarını da yazmak farz oluyor.

İster Forex Yatırımı isterseniz de Borsa Yatırımı düşünün fark etmeksizin başlama eylemine geçmeden evvel aşağıdaki 6 yatırım öncesi kuralı bilmeniz gerekiyor. Ayrıca, sizin ekleyeceğiniz kuralları da bekliyor olacağız, yorumları unutmayın.

1. Yatırımlarda Amaç Belirleme Süreci

Her zaman söylediğimiz bir laf var o da; paranızı araç değil, amaç için kullanın sözüdür. Burada olmasa da “ekonomist.co” da birçok kez söylemiş olabiliriz. Yatırım aşamasında paranız sermayeniz olacaktır. Bu sebeple yatırımda amaçlarınızı belirlemeniz çok önemli. Amacınızı biliyoruz, para kazanmak. Fakat, temel amaç dışında alt amaçlarınızı da belirlemeniz gerekirse revize etmeniz gerekmektedir. Bundan kastımız şu: eğer kısa dönemde çok büyük paralar kazanma amacındaysanız bu düşüncenizi değiştirin, sanıyoruz ki hala vaktiniz var.

2. Her Yatırım Riskler Taşır

Borsanın da riskleri vardır, forex’in riskleri vardır. Özellikle piyasada bulunan bu iki yatırım aracı dünyanın en riskli yatırım araçları arasında yer alır. İki yatırım ürününü de yatırımlarınızda değerlendirirken mutlaka riskleri bilin ve buna göre hareket edin.

3. Yatırımlarınızı Çeşitlendirin

Tek bir yatırım aracına odaklanmak yerine birden fazla yatırım aracıyla risklerinizi azaltabilirsiniz. Örneğin, borsa da sadece hisse senedi almak yerine döviz ticaretini de öğrenerek, paranızın bir kısmını farklı yönde değerlendirebilirsiniz. Yumurtalarınızı hiçbir zaman tek sepette taşımamayı alışkan haline getirmeniz faydalı olacaktır. Aynı zamanda yatırımlarınızı çeşitlendirirken, vade sayılarınızı da çeşitlendirin.

4. Yüksek Kaldıraç Kullanmayın

Özellikle Forex Piyasasında yatırım yapmaya başlarken kaldıraçlar dikkatinizi çekebilir ve mantıklı gelebilir fakat piyasayı tam anlamıyla öğrenmeden önce kaldıraç kullanmaktan kaçının. Bu piyasada çoğu profesyonel bile yanlış stratejiler sonucunda kaldıraç özelliğinden olumsuz sonuçlar alabilmektedir. Unutmayın, kaldıraç ne kadar fazla kazandırıyorsa, aynı şekilde de kaybettirebilir!

5. Sürekli Yüksek Kâr Olmaz, Unutmayın

Bir şirket bile her zaman yüksek kâr beklentisi içerisine girmez. Çünkü, her zaman yüksek kâr elde etmek pek de mümkün değildir. Her ne kadar doğru stratejileri kullanırsanız da ve her ne kadar kusursuz analizler gerçekleştirseniz de her zaman yüksek kâr elde edemeyeceğinizi aklınızın bir köşesinde bulundurun.

6. SPK’dan Yetki Belgesi Var mı, Yok mu?

Özellikle bizim yatırım araçlarımız için olmazsa olmaz diyebileceğimiz ve mutlaka bilmemiz gereken şey, yatırımlarda kullanacağımız aracı kurumların Sermaye Piyasası Kurulu (SPK) tarafından bir yetki belgesine sahip olup olmadığıdır. Önceki yazılarımızda gerek borsa gerekse de forex aracı kurumlarınızı seçerken mutlaka şirketin/firmanın yetki belgesine, lisansa sahip olduğunu doğrulayın demiştik. Yatırımınıza başlamadan önce bu önemli kontrolü yapmayı unutmayın.