Kategoriler
Yatırım Araçları

Varant Nedir, Varant Türleri Nelerdir?

Varant, yatırımcıya belli bir finansal varlık üzerinde belirlenen fiyattan ve belli bir dönem aralığında alım-satım hakkı veren bir tür menkul kıymet niteliğindeki yatırım aracıdır.

Varant sahibine kullanım hakkı değil sadece belirli dönem aralığında satın alma veyahut satma hakkı vermektedir. Bir kullanım hakkı vermediği için varantlar da kar payı, rüçhan hakkı, bilgi edinme hakkı vb. haklar bulunmamaktadır. Kısa vadeli bir yatırım aracı olmayıp ancak orta ve uzun vadeli olabilirler.

Varant Türleri Nelerdir?

İki türülü varant vardır:

Alım varantı (call), dayanak varlığı alma hakkı verirken; satım varantı (put), dayanak varlığı satma hakkı verir. Bu alım yada satım hakkı nakdi uzlaşı ve kaydi teslimat ile kullanılabilir. Hak karşılığında ödenen bir ücret karşılığı işlem görür. Bu ücret (veya prim) alınan hakkın fiyatını teşkil eder.

Yatırımcı herhangi bir yükümlülük altına girmediği için herhangi bir teminat gösterilmez.

Varant Fiyatı Hesaplama Neye Dayanır?

Varantların fiyatlandırılmasında kullanılan hesaplama yöntemleri değişiklik gösterse de varant fiyatlandırmasında mantalite aynıdır. Varant fiyatı, kar ihtimalinin bugünkü değerine dayanır.

Kategoriler
Borsa Piyasası

Temettü Nedir?

Temettü, Türkçe karşılığı ile kar payı anlamına gelmektedir. Temettü, bir yıl içinde işletmenin elde ettiği net dönem karından kanun ile belirlenmiş kısımların çıkarılmasından sonra elde kalan miktardan her bir yatırımcının payına düşen kar miktarıdır. Kısaca yatırımcının riske katlanma neticesinde elde ettiği gelir diye tanımlanabilir.

Temettü üç şekilde dağıtılabilmektedir:

  1. Nakit olarak ödenen temettüler,
  2. Yatırımcının payına düşen temettü tutarının, işletmenin hisse senetleri ile ödenmesi
  3. İki usulün karışımı ile yani bir kısmı nakit bir kısmı hisse senedi ile ödenen temettü

Anonim şirketlerin borsada işlem görmesi halinde temettüler nakit olarak yada yatırımcıya hisse senedi verilerek ödenir. Fakat Sermaye Piyasası Kurulu (SPK) uygun görürse birinci temettü dağıtımının sadece nakit olarak yapılmasına karar verebilir. Eğer işletmenin hisse senetleri borsada işlem görmüyorsa işletme, birinci temettü dağıtımını nakit olarak yapmak zorundadır.

Temettünün ne şekilde dağıtılacağına tamamen şirket karar vermektedir. Şirketin temettüye karar verebilmesi için yönetim kurulundaki tüm üyelerin oy birliği gerekmektedir. Yönetim kurulunun temettü dağıtım kararının ardından bunun için verilen karar ve tespit edilen tarih SPK onayına sunulur. SPK onayının ardından temettü Kamuyu Aydınlatma Platformu (KAP) nda ilan edilir. İlan tarihinde hisseye sahip olan yatırımcı temettüden faydalanabilmektedir.

Anonim şirketler temettü ödemeleri Mayıs ayı sonuna kadar gerçekleşmek zorundadırlar. Herhangi bir şirketin temettü ödemelerindenfaydalanmak için söz konusu şirketin hisse senetlerini temettü ödemeleri başlamadan bir gün önce almak gerekmektedir.

Kategoriler
Yatırım Araçları

Repo Türleri Nelerdir? 9 Farklı Repo Türü

Satıcıların ellerinde bulundurdukları menkul değerlerini belirli bir tarihte ve önceden kararlaştırılmış olan bir fiyat üzerinden geri alım vaadi ile satmasına repo adı verilmektedir.

Reponun 9 farklı türü bulunur. İşte o repo türleri:

Düz Repo: Bir gerçek ya da tüzel kişi,bir başka gerçek ya da tüzel kişiden menkul kıymet alıyor ve alım işleminden önce belirlenen süre sonunda, belirlenen bedelden menkul kıymet ilk sahibi tarafından geri satın alınıyorsa bu yapılan işlemin Düz Repo olduğunu gösterir. Düz repoyu genelde bankalar yapmaktadır.

Ters Repo: Menkul kıymeti satın alan tarafın amacı vade sonunda menkul kıymeti geri satmaktır. Ters repo yapanlar genelde yatırımcılardır.

Fiktif Repo:

2 durumu kapsamaktadır;

  • Tek bir menkul kıymetin birden fazla alıcıya birden fazla işlem yapılarak satılması sonucu meydana gelir. Bu repo türünde satış durumunda menkul kıymeti alanlardan sadece bir tanesinin işlemi gerçek, diğerlerinin ise hayali kabul edilir.
  • Menkul kıymetin satışını yapan tarafın portföyünde bulunmasına rağmen işlem gerçekleştirilemez ise el değiştiren şey menkul kıymet değil onu temsil eden dekont veya makbuzdur.

Sürekli Repo: Sözleşmede belirtilen vade sona erdiğinde repo vadesi kendiliğinden yenilenir. Özellikle gecelik repolarda ve kısa vadeli repolarda rastlanılan bu durum da herhangi bir tarafın ihbarı söz konusu değildir.

Döviz Swapı Repolar: Uluslararası para birimleri ile yapılan repo türüdür.

Vadeye Kadar Repo: Sözleşmede belirtilen vadenin sona ereceği tarihte repo ödemesinin gerçekleştirildiği repo türüdür.

Gecelik Repo: Gecelik repo işlemlerinde vade bir gündür. Bu tür repo işlemlerinde aksi kararlaştırılmadıkça valör aynı gündür ve nihai takas ertesi gün gerçekleştirilir. Eğer valör cuma günü ise teslimat pazartesi olmakla birlikte işlem yine gecelik repodur.

Repo piyasasında en fazla ciroya sahip kalem, gecelik repodur.

Açık Repo: Vadesi belirlenmemiş yani vadesi bulunmayan repolardır.

Esnek Repo: Alıcı olan tarafın yani para yatıran yatırımcının repo sözleşmesinde yer alan tarih ve koşullar çerçevesinde geri alabilme hakkı karşılığında, belli faiz oranı üzerinden ödeme yapacağı konusunda esneklik ayrıcalığı tanıyan işlemdir.

Kategoriler
Borsa Piyasası

Halka Arz Nedir ve Halka Arz Nasıl Yapılır?

Halka arz ya da diğer bir ifade ile halka açılma, bir anonim ortaklığın kaynak gereksinimini karşılamak amacıyla önceden ilan ve bildirim yapmak şartıyla halka bu ortaklığın bir ortağı olması için çağrıda bulunarak gerçekleştirdiği bir doğrudan finansman yöntemidir.

Halka arz, İngilizce’de Initial Public Offering, kısaltılmış haliyle IPO olarak ifade edilir.

Yani ortaklık önceden bilmediği birçok ortağı bünyesine katarak ihtiyacı olduğu finansmanı sağlamaktadır.

Halka Arz Nasıl Yapılır?

Halka arz bildirimi yazılı, sözlü ya da görsel olarak her türlü yoldan yapılabilir. Halka arz kuruluş öncesi yapılabileceği gibi, kuruluş sonrasında da yapılabilmektedir. Fakat henüz tüzel kişiliğini kazanmamış bir ortaklık kuruluş öncesi halka arz yoluna başvuramaz. Halka arz işlemi yapılınca şirket sermaye piyasası mevzuatına tabi olacaktır.

Esas sözleşmenin SPK’ya (Sermaye Piyasası Kurulu) uygun olması gereklidir. Aslında bu yol ile ortaklığın tüzel kişilik kazanıp kazanmadığı ya da ortaklığın esas sözleşmesinin SPK kriterlerine uyup uymadığı yatırımcı tarafından bilinebilmektedir. Ortaklık paylarının borsalar ve diğer örgütlenmiş piyasalarda sürekli işlem görmesi de bir tür halka arz sayılmaktadır.

Halka arz yöntemleri ortaklık tarafından belirlenebilmektedir. Ama genel olarak uygulanan iki yöntem vardır. Bunlar;

  • Ortaklık mevcut sermaye paylarını yatırımcılara çeşitli piyasalar üzerinden satabilir,
  • Sermaye artırımı yoluna giderek mevcut ortakların rüçhan haklarını kısıtlamak suretiyle halka arz yapabilir.

Eğer halka arz daha önce halka arz yapmamış bir ortaklık tarafından yapılırsa buna “Halka açılma”, daha önce halka arz gerçekleştirmiş bir ortaklığın tekrar halka arza gitmesi durumunda ise “İkincil halka arz” adını almaktadır.

Halka arz edilen hisse senetlerinin Borsa’da işlem görebileceği Hisse Senetleri Piyasası (HSP) ve Gelişen İşletmeler Piyasası (GİP) olmak üzere iki piyasa bulunmaktadır.

Kategoriler
Emtia Borsası Forex Piyasası

Forex ile Emtia İşlemleri Nasıl Yapılır?

Forex piyasasında az teminatlarla emtia alım satımı yani emtia işlemleri yapılabilmektedir.

Ülkemizde, Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği’ne bağlı 133 adet, faaliyet alanları bulundukları il ile sınırlı olan Emtia borsası bulunmaktadır. Günümüzde Emtia Malı ticaretine olan talep artmıştır. Bunda yatırımcının finansal piyasalardaki ani değişimlerden ise, daha garantili bir yatırım aracı araması etkili olmaktadır. Emtia mallarının fiyatlarında aşırı oynama yaşanmaması ve fiyatlarının daha tahmin edilebilir oluşu yatırımcı için avantaj sağlamaktadır.

Emtia işlemleri forex piyasasının avantajları ile sadece internet bağlantısı olan bir bilgisayar ile rahatlıkla gerçekleştirilmektedir. Örneğin, altına yatırım yapmak isteyen bir yatırımcının, gidip kuyumcudan altın almasına, bankaya uğramasına gerek yoktur. Emtia mallarının ticareti Forex piyasasında kolaylıkla yapılabilmektedir. Fiziki olmayan şekillerde anlık fiyat değişikliklerinden faydalanarak birçok emtiaya, yatırım yapmanız mümkündür. Forex piyasasında portakal suyundan, cevize kadar geniş bir emtia portföyü bulunmaktadır.

Emtia mallarının ticareti, Forex Piyasasında işlem yapmayı bilen hemen hemen her ölçekteki yatırımcı tarafından kolaylıkla yapılabilir ve bu işlemlerden kar elde edilebilir. Emtia mallarının ticareti yapılırken alınıp satılan şey fiziksel olarak söz konusu mallar (altın, petrol vs) değildir. Yatırımcı ticaret esnasında sadece fiyat farkından kar veya zarar elde eder. Emtia Borsası anlık olarak takip edilebilir. Anlık veya uzun vadeli işlem olan scalping yapılarak kar elde edilebilir.

Forex piyasasında emtia alım-satım işlemi, az miktarda teminatla alım – satım yapmanız da mümkündür. 100 dolarlık bir birikimle forex piyasasına giriş yapabilirsiniz ve teminatınızın hepsini kullanmadan bir kısmıyla emtia alım – satımı yapabilirsiniz.

Forex piyasasının emtia yatırımı yapmak yatırımcıya iki avantaj sağlamaktadır. Bunların ilki, çift yönlü işlemdir. Bu işlem özelliği sayesinde emtia fiyatları hem yükselirken hem de düşerken yatırım yapılabilmektedir. Örneğin düşüş gösteren altın ve petrol emtiasına, bu işlem özelliği sayesinde yatırım yapıp para kazanılabilir. İki yönlü altın yatırımı ile fiyatların düşüş gösterdiği dönemlerde, altından kazanmaya devam edilebilmektedir. Bir diğer işlem özelliği ise kaldıraç sistemidir. Bu özellik sayesinde de düşük fiyatlara sahip olan emtialardan kısa vadede yüksek kar elde edilebilmektedir. Paranızın 100 katına kadar işlem yapılabilmekte ve elde edilen kar oranını 100 kat artabilmektedir.

Ücretsiz forex eğitimlerinden faydalanarak kısa sürede emtia yatırımı nasıl yapılır öğrenebilir ve nasıl para kazanılabileceği görülebilmektedir. Yasal bir aracı kuruluş seçilebilir ve verilecek eğitimler bilgisayardan takip edilebilmektedir. Aynı zamanda sanal para ile işlem yapabileceğiniz demo hesaplar ile de emtia yatırımının inceliklerini risk almadan öğrenmiş olunabilir.