Viop Hakkında Temel Bilgiler

İstanbul Menkul Kıymetler Borsası (İMKB), 5 Nisan 2013 tarihinde Borsa İstanbul (BIST) olarak faaliyet göstermeye başladı. Tek değişiklik isimlerde yapılmadı. İstanbul Altın Borsası (İAB) ile Vadeli İşlem ve Opsiyon Borsası’nın (VOB) tüzel kişiliklerine son verilerek tek bir çatı altında Borsa İstanbul adıyla toplanıldı. Bu yeni tüzel kişilik bünyesinde İzmir’de faaliyet gösteren Vadeli İşlem ve Opsiyon Borsası (VOB) ile Borsa İstanbul Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası (VİOP) alım – satım platformları birleştirildi. İlk işlem günü de başarılı bir şekilde sonuçlandırılarak 640 milyon 555 bin Türk lirası işlem hacmine ulaştırıldığı Borsa İstanbul duyuruları arasında yer alıyor.

İlgili: Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası (VİOP) Nedir?

VOB ve VİOP birleşmesi 5 Ağustos 2013 tarihinde gerçekleşti. Bu birleşme sonucunda ise ülkemizde işlem gören bütün vadeli işlem ve opsiyon sözleşmeleri, BIST VİOP çatısı altında tek bir alım – satım platformunda toplandı.

VİOP piyasası iki yönlü çalışan ve diğer piyasalardan farklı olarak hem fiyat artışlarından hem de fiyat düşüşlerinden yatırımcıya kar sağlama potansiyeli olan bir piyasadır. VİOP’ta alım yaptığınızda “uzun pozisyon” açmış olunur. Buna long pozisyon denir. Uzun pozisyon açıldıktan sonra fiyat yükselirse kâr edilir, fiyat düşerse zarar edilir.

VİOP da hiçbir pozisyonunuz yokken yani alım yapmamışken bile satış yapabilirsiniz. Bu tür bir işlem hisse senedi piyasasındaki açığa satış işlemine benzer. VİOP’ta alım(uzun) pozisyonunuz yokken satış yaptığınızda “kısa pozisyon” yani short pozisyon açmış olunur. Short pozisyon açtığınızda piyasa düşerse kâr edilir, piyasa yükselirse zarar edilir.

VİOP’te işlem yapabilmek için, VOB’ta işlem yapmak için gerekli şartlar aynen korunmuştur. Bunlara değinmek gerekirse; VİOP’ta işlem yapabilmeniz için VİOP üyesi bir aracı kurum veya bankada hesap açtırmanız gerekir. Halihazırda aracı kurumunuz veya bankanız aracılığıyla hisse senedi piyasasında işlem yapabiliyor olmanızVİOP’ta da direkt olarak işlem yapabileceğiniz anlamına gelmemektedir.VİOP’ta işlem yapabilmek için aracı kurumunuzla veya bankanızla ayrıca “türev araçlar çerçeve sözleşmesi” imzalama zorunluluğu vardır.

Basit Anlatımla Kısaca, Repo Nedir?

Repo, kısa vadeli olarak banka tarafından satılan menkul kıymetin belirlenen rakamla vade sonunda banka tarafından geri alınması anlamına gelmektedir. Satıcının elindeki menkul değerlerini belirli bir tarihte ve önceden kararlaştırılmış olan bir fiyat üzerinden geri alım vaadi ile satması repo olarak ifade edilmektedir.

Genelde bu işlemde hazine bonoları ve devlet tahvilleri kullanılmaktadır. Aslında bir yıla kadar yapılabilmesine rağmen genelde kısa vadeli olarak kullanılmakta olan bir yatırım aracıdır. Repo işlemlerine konu olabilecek menkul kıymetler şunlardır; devlet tahvilleri, hazine bonoları, banka bonoları ve banka garantili bonolar, Toplu Konut ve Kamu Ortaklığı İdaresince ihraç edilen borçlanma senetleri ile piyasada veya borsada işlem gören varlığa dayalı menkul kıymet dışındaki diğer borçlanma senetleridir.

Mutlaka okuyun: Repo Türleri Nelerdir? 9 Farklı Repo Türü

Repo işlemini aslında bankalar yapmaktadır. Fakat günlük hayatta bu terimi “repo yapmak” olarak kullansak bile aslında yaptığımız işlem “Ters Repo” dur. Başka bir ifadeyle Repo’yu yapan taraf geçici süreyle nakit para ödünç alan, menkul kıymeti temin eden, vade sonunda belli bir faiz vererek sattığı menkul kıymeti geri alan taraftır. Aynı işlemde Ters Repo yapan taraf ise tam tersi şekilde geçici bir süreyle nakit para temin eden, menkul kıymeti alan, vadesi dolan işlem sonunda ise belli bir faiz karşılığında satın aldığı menkul kıymeti geri iade eden taraftır.

Varant Nedir, Varant Türleri Nelerdir?

Varant, yatırımcıya belli bir finansal varlık üzerinde belirlenen fiyattan ve belli bir dönem aralığında alım-satım hakkı veren bir tür menkul kıymet niteliğindeki yatırım aracıdır.

Varant sahibine kullanım hakkı değil sadece belirli dönem aralığında satın alma veyahut satma hakkı vermektedir. Bir kullanım hakkı vermediği için varantlar da kar payı, rüçhan hakkı, bilgi edinme hakkı vb. haklar bulunmamaktadır. Kısa vadeli bir yatırım aracı olmayıp ancak orta ve uzun vadeli olabilirler.

Varant Türleri Nelerdir?

İki türülü varant vardır:

Alım varantı (call), dayanak varlığı alma hakkı verirken; satım varantı (put), dayanak varlığı satma hakkı verir. Bu alım yada satım hakkı nakdi uzlaşı ve kaydi teslimat ile kullanılabilir. Hak karşılığında ödenen bir ücret karşılığı işlem görür. Bu ücret (veya prim) alınan hakkın fiyatını teşkil eder.

Yatırımcı herhangi bir yükümlülük altına girmediği için herhangi bir teminat gösterilmez.

Varant Fiyatı Hesaplama Neye Dayanır?

Varantların fiyatlandırılmasında kullanılan hesaplama yöntemleri değişiklik gösterse de varant fiyatlandırmasında mantalite aynıdır. Varant fiyatı, kar ihtimalinin bugünkü değerine dayanır.

Repo Türleri Nelerdir? 9 Farklı Repo Türü

Satıcıların ellerinde bulundurdukları menkul değerlerini belirli bir tarihte ve önceden kararlaştırılmış olan bir fiyat üzerinden geri alım vaadi ile satmasına repo adı verilmektedir.

Reponun 9 farklı türü bulunur. İşte o repo türleri:

Düz Repo: Bir gerçek ya da tüzel kişi,bir başka gerçek ya da tüzel kişiden menkul kıymet alıyor ve alım işleminden önce belirlenen süre sonunda, belirlenen bedelden menkul kıymet ilk sahibi tarafından geri satın alınıyorsa bu yapılan işlemin Düz Repo olduğunu gösterir. Düz repoyu genelde bankalar yapmaktadır.

Ters Repo: Menkul kıymeti satın alan tarafın amacı vade sonunda menkul kıymeti geri satmaktır. Ters repo yapanlar genelde yatırımcılardır.

Fiktif Repo:

2 durumu kapsamaktadır;

  • Tek bir menkul kıymetin birden fazla alıcıya birden fazla işlem yapılarak satılması sonucu meydana gelir. Bu repo türünde satış durumunda menkul kıymeti alanlardan sadece bir tanesinin işlemi gerçek, diğerlerinin ise hayali kabul edilir.
  • Menkul kıymetin satışını yapan tarafın portföyünde bulunmasına rağmen işlem gerçekleştirilemez ise el değiştiren şey menkul kıymet değil onu temsil eden dekont veya makbuzdur.

Sürekli Repo: Sözleşmede belirtilen vade sona erdiğinde repo vadesi kendiliğinden yenilenir. Özellikle gecelik repolarda ve kısa vadeli repolarda rastlanılan bu durum da herhangi bir tarafın ihbarı söz konusu değildir.

Döviz Swapı Repolar: Uluslararası para birimleri ile yapılan repo türüdür.

Vadeye Kadar Repo: Sözleşmede belirtilen vadenin sona ereceği tarihte repo ödemesinin gerçekleştirildiği repo türüdür.

Gecelik Repo: Gecelik repo işlemlerinde vade bir gündür. Bu tür repo işlemlerinde aksi kararlaştırılmadıkça valör aynı gündür ve nihai takas ertesi gün gerçekleştirilir. Eğer valör cuma günü ise teslimat pazartesi olmakla birlikte işlem yine gecelik repodur.

Repo piyasasında en fazla ciroya sahip kalem, gecelik repodur.

Açık Repo: Vadesi belirlenmemiş yani vadesi bulunmayan repolardır.

Esnek Repo: Alıcı olan tarafın yani para yatıran yatırımcının repo sözleşmesinde yer alan tarih ve koşullar çerçevesinde geri alabilme hakkı karşılığında, belli faiz oranı üzerinden ödeme yapacağı konusunda esneklik ayrıcalığı tanıyan işlemdir.

Portföy Nedir, Nasıl Hazırlanır?

Yatırımcı bireylerin elinde bulundurduğu, kazanç sağlama ve yönetmek için kullandığı kıymetlerin toplam değerine portföy denir. Portföy, yatırımcıların risk ve kazanç beklentileri doğrultusunda hazırlanır.

Kısa bir tanımla giriş yaptım. Yatırım piyasalarında oyuncu olan her birey veya kuruluş risk ve getiri beklentilerine uygun olarak hazırlanmış portföye sahiptirler.

Portföyünüzü varlıklarınızı tek bir yatırım aracı üzerinde değerlendirmek veya yatırım araçlarınızı çeşitlendirmek suretiyle hazırlayabilirsiniz.

Örneğin, sermayenizi sadece borsa piyasası üzerinde değerlendirip, hisse senetleri gibi borsaya özgü yatırımlar yapıyorsanız, döviz alım satımı da yapabileceğiniz forex piyasası üzerinde de çeşitlendirme yapabilirsiniz. Bu çeşitlendirme riskinizi azaltır. Diyelim ki, borsa piyasasındaki yatırımlarınızda sorun oluştu. Normalde bu piyasadaki sermayenizin tamamı riske girecekti fakat çeşitlendirme yoluyla forex aracını da kullandığınızda elinizde devam edebilmeniz için farklı bir seçenek daha olacaktır.

Sadece geniş anlamda bakmayın. Yine örnekle devam edeyim. Borsa piyasasında hisse senedi aldığınızı düşünelim. Farklı herhangi bir yatırım aracı da kullanmak istemiyorsunuz. O halde aynı piyasa içinde de çeşitlendirme yoluna giderek, portföy hazırlayabilirsiniz.

Farklı sektörlerden hisse senedi alarak, ya da aynı sektörde fakat farklı şirketlerden hisse senedi alımı yaparak portföyünüzü çeşitlendirerek olası risklerden korunabilirsiniz.

Portföy hazırlamak size yatırımlarınızı takip etmeniz ve daha kolay analiz yapabilmeniz için avantaj sağlar. Aynı şekilde portföy çeşitlendirmesi yaparak yatırımlarınızda risklerinizi azaltabilirsiniz.

Bu şekilde bir portföy oluşturmak için portföyünüzde bulunacak yatırım araçlarına ait riskleri de bilmelisiniz.

10 Adımda İkili Opsiyon Nedir? Öğrenin

Son zamanlarda oldukça popüler bir finansal araç var ikili opsiyon. Bu finansal araç gerçekten kısa zamanda yüksek meblağlarda para kazandırıyor. Lakin riskli olması vesilesiyle kimi zaman yatırımcıya problem de olabiliyor.

Her zamanki samimiyetimle ikili opsiyon nedir, nasıl para kazanılır anlatmak istiyorum ki aklınızda hiçbir soru işareti kalmasın.

1. İkili opsiyon kısa vadeli bir finansal araçtır

İkili opsiyon çoğu zaman forex ile özdeşleştiriliyor. Çünkü aynen forex gibi kısa vadeli bir finansal araç. İkili opsiyon işlemlerinizi dakika ve hatta saat vadeleriyle kısa bir zamanda gerçekleştirebiliyorsunuz. İkili opsiyon işlemlerinin böylesine kısa vadelerde yapılabiliyor olması yatırımcılar büyük bir avantaj.

2. Kısaca ikili opsiyon nedir?

İlk maddeyi aklınızda tutun, ikili opsiyon kısa vadeli bir finansal araç. İkili opsiyonda herhangi bir finansal ürünü tercih ediyorsunuz, bu ürünler pariteler, hisse senetleri veya dileğiniz emtia ürünleri olabilir. Seçeceğiniz bu ürünler için bir yatırım miktarı beliyorsunuz, ardından bir vade belirlemeniz gerekiyor. Sonrasında bu ürün için Artar ya da azalır emri veriyorsunuz.

Şöyle ki, diyelim ki Apple hisse senedine 200 dolar para yatırdınız. 10 dakika vade belirlediniz ve 10 dakika içerisinde dediniz ki bu para artar. Eğer dediğiniz gibi 10 dakika içerisinde Apple’ın hisseleri artış gösterirse, yatırdığınız paranın %70 – %80 kar oranıyla size kazanç getiriyor.

Merak etmeyin sonraki adımlarda örnekleyeceğim.

3. İkili opsiyon kumar değildir

Çoğu makalede görüyorum. İkili opsiyon kumarla özdeşleştiriliyor. Hayır efendim! Kumar falan değildir. Bu yatırım aracına kumar diyen adam analiz yöntemlerini bilmiyordur ve evet analiz yöntemlerini bilmiyorsanız sizin içinde kumar olabilir.

4. İkili opsiyonda temel ve teknik analiz yapılabilir

Kumar değil dedim. İkili opsiyonda temel ve teknik analiz yapabilmeniz mümkün. Kısa vadeli bir finansal araç olduğu için kısa vadeli grafikler üzerinde teknik analiz, günlük haber takibiyle de temel analiz yapabilmeniz mümkün.

Örneğin, hisse senedi değilde parite ürünü tercihiyle ikili opsiyon yapacağınızı düşünün. EURO/DOLAR paritesine bakın, gün içinde ne kadar yükselmiş, bugün açıklanacak veriler var mı varsa neler, direnç noktası ne bu tip basit yaklaşımlarla bile analiz yapabilmeniz mümkün. Ayrıca şunu da ifade etmek isterim, forex’te yapılan analiz yöntemleriyle ikili opsiyon analiz yöntemleri arasında fark yok. Yani analiz o kadar zor değil.

5. Bu güzel! 50 dolarla bile ikili opsiyon yapabilirsiniz

İkili opsiyona başlamak için 5 bin 10 bin dolara ihtiyacınız yok. 50 dolarla bile ikili opsiyon yapabilirsiniz. İkili opsiyona düşük miktarlı yatırımlarla başlayabilmeniz mümkün. Bu da aslında ikili opsiyonu deneyebilmeniz için önemli bir avantaj.

6. İkili opsiyonla ne kadar para kaybedilebilir?

İkili opsiyonda en fazla yatırdığınız miktar kadar para kaybedersiniz. Atıyorum 100 dolar yatırdıysanız, riskiniz 100 dolardır. 1000 dolar yatırıyorsanız riskiniz 1000 dolardır. Tek bir işleme ne kadar para yatırırsınız o sizin riskiniz oluyor. Daha yüksek bir miktarda para kaybetmeniz mümkün değildir.

7. İkili opsiyon işlemleri nasıl yapılır?

Nereden başlayacağınız önemli bir konu. Az önce maddelerde bahsettim. İkili opsiyonda pek çok ürünü kullanabilirsiniz. Pariteler, endeksler, hisse senetleri vs. Size ilk önerim hangi üründe daha uzmansanız, o ürünle başlamanızdır. Örneğin, borsayla alakadar iseniz hisse senetlerine yabancı değilsinizdir ya da forex’e ilginiz varsa pariteleri yorumlamak, öngörü yapmak sizin için zor olmayacaktır. Bu nedenle uzman olduğunuz ya da diğerlerine nazaran daha fazla bilgi sahibi olduğunuz ürünü seçerek ilk ikili opsiyon işleminizi yapabilirsiniz.

İkili opsiyon işlemlerine başlamak çok basit.

  • Az önce söylediğim gibi işlem yapmak istediğiniz finansal aracı seçin. Pariteler, hisse senetleri, endeksler gibi.
  • Hangi emir tipiyle opsiyon işlemi yapacağınıza karar verin. ARTAR ya da AZALIR.
  • Bu işleme ne kadar para yatıracağınıza karar verin. 50 dolar, 100 dolar ya da ne düşünüyorsanız.
  • İşleminizin vadesini seçin. Kaç dakikada veya saatte verdiğiniz emir tipine göre finansal ürün değeri artacak veya azalacak.

İşte her şey bu kadar basit.

8. İkili opsiyon demo hesabı ve önerilerim

İkili opsiyon için birçok aracı firma ücretsiz olarak demo hesabı sağlamaktadır. Benim size önerim yapacağınız işlemleri ilk olarak demo hesap kullanarak yapmanızdır. Zaten günler, aylar beklemenize gerek yok. Kısa vadede birçok işlem yaparak piyasayı deneyip, pratik kazanabilirsiniz.

9. İkili opsiyon yasal mı?

Türkiye’de bu tip yatırım firmaları bildiğiniz gibi Sermaye Piyasası Kurumu (SPK) denetimi altındadır. SPK birçok firmaya bu faaliyetleri yapabilmeleri için lisans verir ama burada dikkat etmeniz gereken önemli nokta ikili opsiyon işlemleri yapacağınız aracı kurumların SPK lisansına sahip olmasıdır. Lisanslı aracı firmalardan işlemlerinizi güvenle yapabilirsiniz ve bu yasaldır. Lisanslı olmayan firmalardan da uzak durmanızı tavsiye ederim.

10. Son olarak ikili opsiyon hakkında söyleyeceklerim

İkili opsiyon her geçen gün daha fazla popülariteye ulaşan bir finansal araç olma yolunda ilerleyin. Avrupa Birliği ülkelerinin ikili opsiyonu bir finansal araç olarak tanıması da bunun en büyük göstergelerinden biri. Ama eğer risklerinden bahsetmemi istiyorsanız, oldukça riskli bir yatırım aracıdır. Hani dedim ya, işlem yapmak çok basit diye işte bu işlemi yaparken seçeceğiniz vade, emir tipi veya yaptığınız analiziniz yani öngörünüz doğru çıkmazsa her işlem için yaptığınız yatırım miktarı uçup gidiyor. Bu açıdan riskli! İyi düşünün ve illa denemek istiyorsanız demo hesaplar aracılığıyla risksiz bir şekilde deneme yapın.

Son olarak, önceleri Exotic Options olarak da bilinen ikili opsiyon orijinal dilinde Binary Option olarak bilinmektedir, konuyla ilgili daha fazla bilgi almak için bu bağlantıyı ziyaret edebilirsiniz.

Akıllı yatırım nasıl yapılır?

Akıllı yatırım nedir? Herkes aynı cevabı verecektir. ‘Az riski olan, getirisi yüksek her yatırım, akıllı yatırımdır’ diyecektir.

Evet, kesin tanımını yapmak zaten mümkün değil, ama genel hatlarıyla kayıp riskimizi azaltacak ve en yüksek getiriyi sağlayacak her yatırım akıllıca yapılan yatırımdır.

O halde akıllı yatırım nasıl yapılır?  Bu yatırımların adı konmamış ve profesyoneller tarafından bilinen bazı kuralları vardır. Genel olarak ideal yatırım kavramları olarak bilinirler. Yani, yatırım yapıyorsanız; yapacağınız yatırımın ideal kavramlara uygun olması size maksimum faydayı, getiriyi, kazancı sağlayacaktır. Bu kurallardan tek tek bahsedeceğim.

Ülke ve Global Ekonomi. Yapacağınız yatırımın uygunluğu için gerekli en iyi ortamı bulabilmek için yerel ekonomi ve küresel ekonomi verilerini takip edin. İstikrarlı ekonomilerde yapılan her yatırım her zaman daha az risk taşır ve de getirisi yüksek olur. Her şey yolunda gitmezse de en azından mümkün olandan daha az kayıp yaşatır.

Tahmin. Ekonomik verileri baz alarak yapacağınız yatırımın olurunu hesaplayın. İyi ve kötü durumda ne olacak? Getirisi beklentilerinizi karşılıyor mu, riskli mi, risk varsa bu getiriye değer mi? Tahminleriniz önemli.

Vade. Akıllı yatırımlar için vade üzerinde iyi düşünün. Sabırsızsanız kısa vadeli yatırımları tercih edin. Sabretmeyi biliyorsanız, uzun vadeli ama risksiz yatırımları değerlendirin.

Yatırımlarınızı çeşitlendirin. Tek bir yatırıma paranızı bağlamak yerine farklı yatırım seçeneklerini de değerlendirin. Bu yatırım araçlarının kendi içinde de geçerli. Farklı bir değişle şöyle söyleyeyim; örneğin, borsada tek bir hisse senedi alımı yapıyorsanız bu alımı benzer şirketlerle veya akla uygun diğer şirket hissesi alımlarıyla çeşitlendirin. Veya Forex de işlem yapıyorsanız, farklı döviz çiftlerini de alternatif olarak kullanın. Daha geniş açıdan bakarsak, borsa veya forex’in yanına yatırım fonlarını, gayrimenkule yatırımı veya mevduata yatırımı da düşünün. Misalen konuşuyorum… Buradaki amaç olur da işler kötüye giderse, en az hasarla yolunuza devam edebiliyor olmanızdır.

Nakde çevrilebilirlik. Yatırım yaptığınız kıymetlerin kolayca nakde çevrilebilir olması her zaman daha avantajlıdır. Yatırım tercihi yaparken kolay nakde çevrilebilir. Aynı zamanda değerini o an için kaybetmeyecek ve hatta piyasa değerinin üzerinde nakde çevrilebilecek yatırımları tercih etmelisiniz.

Borsa ve forex üzerine yazdığım için genelde bunlar üzerinden örnek veriyorum fakat akıllı yatırım kavramları tüm yatırımlarınız için geçerlidir. Yeter ki, görmesini bilin!

En İyi 5 Yatırım Aracı Risk ve Getirileri

Bizler tarafından en çok tercih edilen ve bize göre en iyi yatırım araçları olarak gördüğümüz gelenekselleşmiş yatırım araçlarının risk, getiri ve vadelerinden bahsedeceğim.

Forex ve Borsa gibi yatırım araçlarına pek çok kimse çekimser yaklaşıyor. Elbette herkesin bu konuda kendine göre bir sebebi var. Bu yazıyı yazmaya başlamadan önce sosyal medya hesaplarından “En iyi yatırım, risklerini ve getirilerini bildiğiniz yatırımdır.” diye bir paylaşım yaptım. Hakkaten de öyle.

Dediğim gibi yapacağınız yatırım hakkında herhangi bir fikriniz yoksa, risk ve getirilerinin ne olacağını bilmiyorsanız, bu doğru bir yatırım kararı olmayacağından yatırımı yapmamalısınız.

Yatırımlarda Risk, Getiri ve Vadeler

Borsa ya da Forex dışında bizler için daha gelenekselleşen bazı yatırım araçlarının vade, risk ve getirilerine şöyle bir bakalım.

Hazine Bonosu

Borç-alacak yapısı üzerine kurulu hazine bonosu en çok tercih edilen yatırım araçlarının başında geliyor. Faiz oranlarında gerçekleşebilecek artış ihtimallerine karşın kısa vadede değerlendirilebilecek bir yatırım aracı olduğundan riski düşüktür. Vade sonu dikkate alındığında hazine bonosunun sabit getirisi olur.

Devlet Tahvili

Yine borç-alacak yapısı üzerine kurulu yatırım araçlarından bir diğeri devlet tahvilleridir. Hazine bonosuyla karşılaştırıldığında uzun vade söz konusudur. Enflasyon ve filhakika yaşanabilecek faiz oranları artışıyla az da olsa riskten bahsedebiliriz. Fakat, devlet tahvilleri alındığı dönemde halihazırda faiz oranları yüksekse, uzun vade içerisinde faizlerin düşmesiyle kar elde edilmeye açıktır.

Mevduat

Kısa ya da uzun vadede yatırımcı tercihlerine göre değerlendirilebilecek mevduatlar, paranızı enflasyondan korur. Mevduat yatırımlarının faiz ve enflasyon riski minimum seviyededir.

ÖNERİ: Enflasyona Karşı En İyi Çare Yatırım

Repo

Faizlerde ani yükselmelere hızlı tepki veren yatırım araçlarından Repo için enflasyon riskinden söz edemeyiz. Bu sebeple tercih edilen yatırım araçları arasında yer alıyor lakin kısa vadeli yatırımlardan olan repoda faizlerde yaşanabilecek olası düşüşler ve uzun vadede yararlanamama imkanını göz önünde bulundurur isek fırsat maliyeti önemli bir husus haline gelebilir.

Hisse senedi

Kısa vadede al-sat için karlı olmayan hisse senedi yatırımları uzun vadede getiri sağlayabilir. Borsa dışında yazacağım dedim fakat borsa yatırım fonları sayesinde, bankalardan alacağınız fonlarla da farklı şekilde hisse senedi yatırımını düşünebilirsiniz. Borsadan anlamayan fakat hisse senedi yatırımı yapmak isteyenler için genellikle borsa yatırım fonları öneriliyor ve son yıllarda oldukça fazla tercih edildiğinden burada yazmamak haksız olurdu diye düşünüyorum.

Bu yazımda en çok tercih edilen yatırım araçları risk, vade ve olası getirilerin ne olabileceği konusunda size fikir vermesini umut ettiğim konulardan bahsettim. Gelecek yazıda görüşmek üzere.

Enflasyona Karşı En İyi Çare Yatırım

Kendi deyimimle, “Deli Kral” enflasyondan paramızı nasıl koruyabiliriz? Elbette doğru yatırımla. Anlatacağım, hepsini ama öncesinde enflasyon nedir kısaca açıklayalım.

Enflasyon, ekonomi içerisindeki tüm hizmet ve mal fiyatlarının sürekli olarak artışı anlamına gelir. Düşünün eğer bugün herhangi bir malı veya hizmeti 100 liradan satın alıyorsanız, gelecek zamanlarda aynı mal veya hizmet 108 lira olursa bu ancak enflasyonla açıklanabilir. Elbette enflasyondan bahsedebilmemiz için yalnızca belirli mal ve hizmetlerde değil, ekonomideki tüm hizmet ve mallarda artış sürekli fiyat artışı yaşanması gerekir. Ülkemizde enflasyon oranı uzun süredir %8 olduğundan dolayı yukarıdaki örneği verdiğimi de açıklayayım.

Enflasyondan paramızı korumak için ne yapmalıyız?

Bireyler enflasyondan paralarını korumak için genelde yatırıma yönelirler. Bu yatırım ürünleri; vadeli hesaplar, gecelik faiz veren hesaplar, borsa, forex, karma fonlar, likit fonlar veya gayrimenkul dahi olabilir. Burada önemli olan paranın değer kaybetmesinin önüne geçmek ve enflasyon oranının üzerinde getiri elde etmektir.

Yine her zaman yaptığım gibi örnekle durumu daha net izah etmeye çalışacağım.

Ne dedik, ülkemizde enflasyon oranı %8 seviyesinde peki, bunu veri olarak kabul edelim. Cebimizde 100 lira paramız olsun, paramızı enflasyondan korumak için öyle bir yatırım yapmalıyız ki, bize en az %8 kar getirsin. Paramızı %10 faiz oranıyla cepte değil de vadeli banka hesabımızda tutmuş olalım, aldığımız faizle birlikte enflasyon oranının %8 olduğu bir ekonomide %2 getiri elde etmiş oluruz. Yani cebimizdeki 100 liramız enflasyondan korunduğu gibi aynı zamanda bize %2 reel getiri sağlamış olur. Paramızı değerlendirmemiş olsaydık da bugün 100 liraya alabildiğimiz hizmet veya mal için gelecekte 108 lira vermemiz gerekecekti.

Enflasyondan paranızı koruyabilmek için tercih edebileceğiniz birçok yatırım aracı var. Aralarında riskli olanlar ve risksiz olanlar da var. Kendinize uygun yatırım aracını seçerek, paranızın enflasyonla değer kaybetmemesini sağlayabilirsiniz.

Doğru Yatırım Aracı Nasıl Seçilmeli?

Bu yazımda sizlere doğru yatırım aracı nasıl seçilir, hangi kriterlerden geçirilerek seçilmeli bu gibi konulara değineceğim.

Genelde yazılarımı yazarken cümleleri uzatmamaya ve sizleri sıkmamaya çalışıyorum fakat bazı yazılar ne yazık ki, uzayıp gidiyor. Fakat, yazılarımı bütünsel olarak okumanız ilgili konular hakkında fikir almanıza yardımcı olacaktır. Bu sebeple atlamadan okumanızı rica ediyorum.

Daha önce yazdığım, Yatırım Nedir? adlı yazıyı okumadıysanız mutlaka okuyun, çünkü bu yazıda gerçek anlamda yatırımın ne manaya geldiğini anlayacaksınız.

Yazıya geçiyorum…

Doğru yatırım aracı derken elbette az çok neyi kastettiğimi biliyorsunuz. Bize en faydalı olacak, riskleri en aza indirecek ve en çok getiriyi sağlayacak yatırım, doğru yatırım olacaktır. Ben her zaman yatırım araçlarını iki ana gruba ayırıyorum. Riskli Yatırım Araçları ve Risksiz Yatırım Araçları şeklinde. Elbette yatırım araçlarının riskli olup olmaması yatırımcılara göre değişiklik gösterecektir fakat bazı yatırım araçlarının neredeyse daha az riskli oluşu, bazılarınınsa daha fazla riskli oluşu su götürmez bir gerçek.

Yatırım aracı seçerken, neleri göze alabileceğinizi düşünün. Örneğin, daha fazla kazanç elde etmek için tüm sermayenizi riske edebilir misiniz? Veya, daha fazla kazanayım ama kaybedersem de ederim cümlesini rahat bir şekilde kurabiliyor musunuz? bu gibi sorular uzar gider. Söz gelimi, alabileceğiniz veya alamayacağınız tüm riskler en doğru yatırım aracını seçmenizi sağlayacaktır.

Sermayenizi Değerlendirebileceğiniz Yatırım Araçları

Bu başlık altında paranızı, sermayenizi değerlendirebileceğiniz yatırımcılar tarafından en sık tercih edilen yatırım araçlarından bahsedeceğim.

Altın

Biz Türk insanın en sevdiği yatırım araçlarının başında altın geliyordur. Eskiden beri çoğu kişi birikimlerini altın alarak değerlendirir. Şu sıralar altın fiyatlarında oynaklık olsa da uzun vadede minimal riskle bana kalırsa tercih edebileceğiniz türden araçlar arasında yer alıyor.

Döviz

Altının ardından hiç kuşkusuz en çok tercih ettiğimiz yatırım araçlarından biri de döviz. Hatta son aylarda dövizin hızlı yükselişi “döviz mevduat” hesap sayılarında fırlama yaptı. Genelde TL karşısında riskli olduğunu düşünsem de farklı döviz çiftleri arasında kazanç getirdiğini görebiliyoruz. Eğer yükseleceğine eminseniz alın gitsin.

Mevduat

Altın ve döviz dalgalanmalarından korkan yatırımcının sığınabileceği ender güvenli limanlardan. Son zamanlarda hoş geldin faizi gibi tanıtımlarla sıkça yüksek faizli getiri kampanyalarını görüyoruz. Birikimlerinizi değerlendirmek ve neredeyse hiç risk almamak için mevduat yatırımını tercih edebilirsiniz.

Hisse Senedi

Borsada alıp satılan ürünler arasında en başı hisse senetleri çekiyor. Kimine göre borsa yatırımı riskli araçlar arasında yer alsa da ben böyle olduğunu düşünmüyorum. Biraz borsa bilgisi, piyasa ve haber takibiyle güvenle hisse senedi alınabilir. En azından denemek gerekiyor. Eğer daha önce hiç hisse senedi almadıysanız, az bir miktarla mutlaka deneyin. Hem kendinizi denemiş olur hemde tecrübe kazanmış olursunuz. Hisse senedi alım satımı bugün bankaların internet şubelerin, mobil uygulamalarından dahi kolayca yapılabilmektedir.

Repo

Repo işlemleri yapabileceğiniz birçok menkul kıymet vardır. Mesela devlet tahvilleri, hazine bonoları, banka bonoları, banka garantili bonolar gibi. Neredeyse sıfır riskli devlet tahvilleri veya hazine bonolarını yatırım tercihleriniz arasında değerlendirebilirsiniz.

Yatırım Fonları

Bazı yatırımcılar için riskli görülebilecek hisse senedi ağırlı A tipi fonlar veya risksiz B tipi fonlar da birikimlerinizi değerlendirebileceğiniz yegane araçlar arasında yer alır. Ayrıca, ETF Borsa Yatırım Fonları da yüksek getiri sağlayabilmektedir ve bu sebeple yatırımcılar tarafından tercih edilir.

Diğer Yatırım Araçları

Yukarıdakilerin dışında Gayrimenkul yani emlak alımı, Bireysel Emeklilik ve Forex tercih edilen yatırım araçları arasında yer alır.

Ben her zaman tek bir şey söylerim. Her yatırım aracının riski vardır. Örneğin, gayrimenkul alımında dahi riskler vardır. Bu nedenle tek yatırım aracına bağlı kalmak yerine birikimlerinizden yatırımlarınız için ayırdığınız sermayeyi bölün ve yatırımlarınızı kendinize uygun bir kaç araçla yapın. Bütün yumurtaları tek sepete koymayın, sepet düşerse tümü kırılabilir. Bunun yerine yumurtalarınızı ayrı sepetlerde taşıyın.